Εμμηνόπαυση & Προεμμηνόπαυση: Πώς επηρεάζουν τα μάτια
Εμμηνόπαυση & Προεμμηνόπαυση: Πώς επηρεάζουν τα μάτια – Ξηροφθαλμία και Βλεφαρίτιδα
Η εμμηνόπαυση και η προεμμηνόπαυση αποτελούν φυσικές φάσεις στη ζωή της γυναίκας, που συνοδεύονται από σημαντικές ορμονικές αλλαγές. Εκτός από τα κλασικά συμπτώματα –εξάψεις, διαταραχές ύπνου, μεταβολές διάθεσης– οι ορμονικές διακυμάνσεις επηρεάζουν και τα μάτια, προκαλώντας συχνά ξηροφθαλμία, δυσλειτουργία μεϊβομιανών αδένων και βλεφαρίτιδα.
Γιατί η εμμηνόπαυση επηρεάζει τα μάτια;
Κατά την προεμμηνόπαυση και εμμηνόπαυση μειώνονται τα επίπεδα:
οιστρογόνων
προγεστερόνης
ανδρογόνων (ιδιαίτερα σημαντικών για τους μεϊβομιανούς αδένες)
Αυτές οι μεταβολές επηρεάζουν άμεσα:
Την ποιότητα των δακρύων – μειώνεται η λιπαρή στιβάδα λόγω μειωμένης λειτουργίας των μεϊβομιανών αδένων.
Την παραγωγή δακρύων – μειώνεται η υδατική στιβάδα.
Το μικροβίωμα και τη λειτουργία των βλεφάρων, αυξάνοντας τη συχνότητα βλεφαρίτιδας.
Το αποτέλεσμα είναι συχνά η εμφάνιση ξηροφθαλμίας, η οποία στις γυναίκες αυξάνεται έως και 30–50% στη δεκαετία της εμμηνόπαυσης.
Συμπτώματα που μπορεί να εμφανιστούν
Ξηροφθαλμία
Τσούξιμο
Βάρος ή “άμμος” στα μάτια
Ευαισθησία στο φως
Θολή όραση που καθαρίζει με ανοιγοκλείσιμο
Κόπωση μετά από οθόνες
Βλεφαρίτιδα
Κνησμός στα βλέφαρα
Κοκκινίλα και φλεγμονή
Λιπαρά ή ξηρά λέπια στις βλεφαρίδες
Πρωινή δυσφορία
Συχνά χαλάζια
Δυσλειτουργία Μεϊβομιανών Αδένων (MGD)
Πάχυνση και φραγή των αδένων
Ασταθές δακρυϊκό φιλμ
Επιδείνωση της ξηροφθαλμίας
Γιατί οι ορμόνες παίζουν τόσο μεγάλο ρόλο;
Οιστρογόνα:
Η μείωση τους οδηγεί σε:
αυξημένη εξάτμιση δακρύων
φλεγμονή και ευαισθησία των βλεφάρων
Ανδρογόνα:
Είναι καθοριστικά για την παραγωγή του λιπιδικού (ελαιώδους) στρώματος των δακρύων.
Η έλλειψή τους:
μειώνει τη λιπαρότητα
αυξάνει την τάση για απόφραξη
επιδεινώνει τη βλεφαρίτιδα
Γι’ αυτό πολλές γυναίκες στην προεμμηνόπαυση αναφέρουν συνεχή ξηρότητα ή περιοδική έξαρση βλεφαρίτιδας.
Παράγοντες που επιδεινώνουν την κατάσταση
Παρατεταμένη χρήση οθονών
Κλιματισμός και θέρμανση
Φακοί επαφής
Αλλεργίες
Κακή υγιεινή των βλεφάρων
Στρες και έλλειψη ύπνου
Κάπνισμα
Πώς αντιμετωπίζονται η ξηροφθαλμία και η βλεφαρίτιδα στην εμμηνόπαυση;
1. Καθημερινός καθαρισμός βλεφάρων
Είναι το σημαντικότερο βήμα.
Χρήση ειδικών αφρών ή μαντηλακίων (πχ doctorsfamily.gr ) που απομακρύνουν:
βακτήρια
λιπαρότητα
υπολείμματα μακιγιάζ
Demodex
Βελτιώνει σημαντικά τη λειτουργία των μεϊβομιανών αδένων.
2. Θερμές κομπρέσες / θερμά επιθέματα
Βοηθούν στο να ρευστοποιηθεί το λίπος των αδένων.
Προτείνονται 1–2 φορές την ημέρα για 5–10 λεπτά.
3. Τεχνητά δάκρυα
Κατά προτίμηση χωρίς συντηρητικά.
Επιλογή ανάλογα με τον τύπο ξηροφθαλμίας (υδατική / εξάτμιση).
4. Συμπληρώματα Ω-3 λιπαρών
Βοηθούν στη βελτίωση της ποιότητας του λιπιδικού στρώματος.
5. Αντιμετώπιση χρόνιων βλεφαριτίδων
Ήπιες αντιφλεγμονώδεις θεραπείες εφόσον χρειάζεται
Καθαρισμός σε εξειδικευμένο οφθαλμίατρο με ειδικές τεχνικές, φιλικές στη περιοχή των ματιών
6. Ορμονικές θεραπείες όπου ενδείκνυται
Η απόφαση λαμβάνεται μόνο από γυναικολόγο.
Βελτιώνουν συνολικά το οφθαλμικό περιβάλλον σε ορισμένες περιπτώσεις.
Τρόπος ζωής – Τι μπορεί να βοηθήσει
Χρήση υγραντήρα στο σπίτι
Κανόνας 20-20-20 για οθόνες
Ενυδάτωση και δίαιτα πλούσια σε Ω-3
Προσοχή στο μακιγιάζ βλεφάρων (προτίμηση σε υποαλλεργικά)
Αντικατάσταση μάσκαρας κάθε 3 μήνες
Πότε χρειάζεται εξέταση από οφθαλμίατρο;
Όταν τα συμπτώματα επιμένουν πάνω από 1–2 εβδομάδες
Όταν υπάρχει πόνος, έντονη ερυθρότητα ή φωτοφοβία
Όταν εμφανίζονται συχνά χαλάζια
Αν οι ενοχλήσεις επηρεάζουν την καθημερινότητα ή την εργασία.
Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το θέμα απευθυνθείτε στο
Πρότυπο Κέντρο Θεραπείας Demodex, Βλεφαρίτιδας, Ξηροφθαλμίας , Δυσλειτουργίας μεϊβομιανών αδένων & Χαλαζίων
Βασίλης Παπαδόπουλος,
Χειρουργός Οφθαλμίατρος
Κυνηγών 16, Νέα Κηφισιά
τηλ 2102011933 & 6946738344
www.blefaritis.gr